Tag: polska

To już moje trzecie (po Urobionych i Zapaści) spotkanie z twórczością Szymaniaka i muszę przyznać, że jego reportaże wciąż trzymają poziom. Nie znajdą się może w mojej topce literatury faktu, ale dobrze się je czyta, a autor ciekawie dobiera tematy i problemy. W Młócce Szymaniak skupił się na tym, jak postępujące zmiany wpływają na rynek pracy i na samych pracowników – i nie mam tu na myśli tylko szybkiego rozwoju AI, choć tego tematu tutaj też nie mogło zabraknąć. Ze względu na specyfikę mojej własnej pracy, najbardziej mnie poruszyły rozdziały bliżej z nią związane – chociażby te o ciągłym monitorowaniu pracy oraz coraz częstszym wykorzystywaniu sztucznej inteligencji w różnych dziedzinach. Jednak ciekawie mi się czytało też o wpływie technologii na pracę chociażby kierowców, czy o wszelakich platformach, które mają niby zapewnić elastyczność pracy, ale generują masę dodatkowych problemów dla ludzi z nich korzystających… Sporo rzeczy już wiedziałam, bo nie są to może nowe czy zaskakujące tematy, ale Szymaniak ciekawie je przedstawił, no i problemy zebrane w całość i zestawione ze sobą jednak mocniej oddziałują na czytelników. Nie jest tak, że autor i jego rozmówcy nie dostrzegają pozytywnych aspektów zmian i coraz większej automatyzacji wielu zawodów – reportaż ten jednak bardziej skupia się na problemach. Dla mnie jego największą wadą jest objętość – na zaledwie ok. 250 stronach Szymaniak starał się przedstawić cały zakres dotkniętych zmianami zawodów, w efekcie wszystkie te tematy zostały poruszone dość pobieżnie i często brakowało mi głębszego rozwinięcia problemu. Jednak jako takie ogólne podsumowanie tego, w którą stronę zmierza obecnie rynek pracy, Młóckę czytało mi się dobrze 🙂

Przeczytane: 2.08.2026
Ocena: 7/10

Ten zbierający wysokie oceny reportaż już od jakiegoś czasu planowałam przeczytać, a gdy się w końcu za niego zabrałam, to – bez zaskoczenia – bardzo mi się spodobał. Po pierwsze: ciekawy i poruszający temat, po drugie: autor, który bardzo dobrze wie, o czym pisze (był jednym z dziennikarzy, którzy wyciągnęli sprawę łowców skór na światło dzienne) i umie to we właściwy sposób przedstawić. Samego Patory jest tu momentami dla mnie trochę za dużo, ale z drugiej strony ciekawie było czytać też o śledztwie dziennikarskim i z czym potem musieli się zmierzyć ci, którzy ujawnili zbrodnie w łódzkim pogotowiu.
Przyznam, że temat był mi dość ogólnie znany, bo gdy Patora, Stelmasiak i Witkowski ujawnili aferę, ja miałam 12 lat i nieszczególnie interesowałam się jej detalami. A potem to faktycznie zaczęło powoli przycichać i autor tutaj też rozwija wątek procesów sądowych i reakcji mediów oraz polityków – nic dziwnego, że mało co potem o tym temacie słyszałam. Jednak hasło łowcy skór było mi znane i nieubłagalnie przywodziło na myśl łódzkie pogotowie. Teraz mogłam poznać szczegóły zbrodni oraz historie opowiedziane przez pracowników szpitala oraz rodziny pacjentów, zapoznać się z niektórymi wybranymi przez Patorę materiałami sądowymi… I nie da się przejść obok tej książki obojętnie. To, do jakich sytuacji dochodziło w pogotowiu i to, że większość winnych uniknęła kary, przechodzi ludzkie pojęcie. Bezczelność oskarżonych w ich wypowiedziach przed śledczymi i sądem potrafiła być czasem równie porażająca jak ich wcześniejsza zbrodnicza działalność.
Bardzo polecam ten reportaż wszystkim – nawet jeśli przed laty śledziliście tę aferę, wiele rzeczy możecie sobie uporządkować tą lekturą, a także poznać dalsze dzieje sprawy sądowej. A jeśli tak jak ja nie znaliście szczegółów – tym bardziej sięgnijcie po tę książkę, bo tę historię po prostu trzeba znać…

Przeczytane: 19.07.2026
Ocena: 8/10

Zrzuciłam Chiny jednego dziecka na czytnik, planując podróż do Państwa Środka, a choć nie wyrobiłam się z lekturą przed samym wyjazdem, to i tak z ciekawością potem uzupełniałam swoją wiedzę o współczesnych Chinach. Sochoń, Truszczyńska i Urban – autorzy podcastu Mao Powiedziane – opowiedzieli o tym państwie z punktu widzenia słynnej polityki jednego dziecka. W jakich warunkach ją wprowadzono, jakie przyniosła skutki, jak są one odczuwane przez Chińczyków z miasta i ze wsi, co robią władze, by naprawić błędy z przeszłości… Oczywiście, nie przyznając się, że jakiekolwiek błędy popełniono 😉 . Ogromne dysproporcje między ilością kobiet i mężczyzn, wysokie koszty mieszkań, huoku, czyli restrykcyjny system meldunkowy, różne problemy z edukacją – to wszystko jest ze sobą powiązane i niesamowicie utrudnia życie współczesnym Chińczykom, a z naszego punktu widzenia wydaje się czymś nieraz nierealnym.
Chiny jednego dziecka to książka pełna ciekawostek, choć pewnie może się w niektórych aspektach wydawać wtórna dla słuchaczy podcastu. Ja nie słucham, ale obserwuję Truszczyńską na instagramie i już wyłapałam parę powtórzeń, ale nie przeszkadzało mi to w niczym w odbiorze lektury. Bardziej zwróciłam uwagę na różne powtórzenia w ramach samej książki, bo każdy był tu odpowiedzialny za inną część reportażu, no i niektóre treści się przewijają więcej niż raz w tych częściach 😉 . Mogłoby to wszystko być trochę spójniejsze, ale nie jest źle, żeby nie było. Książkę czytało mi się dobrze i szybko, zwłaszcza że byłam bardzo zainteresowana tematem. Tematyki zresztą lektura nie wyczerpuje, bardziej w ogólny sposób przedstawia całą tę problematykę, nakreśla sytuację, wciąż pozostawiając spore pole do dalszego zgłębiania informacji. Chiny jednego dziecka to całkiem fajna książka na start, żeby poznać sytuację społeczną Państwa Środka, a ja z ciekawością sięgnę jeszcze po inne lektury opowiadające o Chinach z innej perspektywy 🙂

Przeczytane: 7.06.2026
Ocena: 7/10

Niemców i przedstawicieli innych narodowości na przestrzeni wieków żyło na polskich ziemiach całkiem sporo – tak naprawdę ta znana nam obecnie czystość etniczna to efekt II wojny światowej i wymuszonych po niej przesiedleń. Uczono nas na historii o zakładaniu miast na prawie niemieckim, ale chyba żaden podręcznik nie wspominał o tym, jak masowo polscy władcy ściągali na polskie ziemie niemieckich osadników. I że nie jest to tylko kwestia średniowieczna, ale Niemcy zjeżdżali do Rzeczpospolitej i za późniejszych władców (zresztą chociażby za Sasów nie powinno to dziwić), a liczne osadnictwo za czasów zaborów też nie jest zaskoczeniem. Niemieckobrzmiące nazwiska w Polsce nie występują przecież tylko na Śląsku czy Pomorzu – czego sama jestem najlepszym przykładem 😉 .
Właśnie takie historie zebrał w całość Falkowski w reportażu Nasi Niemcy. Autor podróżował po całej Polsce i szukał poniemieckich śladów – zarówno po tych, którzy się zasymilowali i pozostali w kraju po wojnie już jako Polacy, jak i po tych, co mimo mieszkania w Polsce od pokoleń musieli szybko uciekać w połowie lat czterdziestych, by uniknąć komunistycznych czystek. Dużo tu naprawdę fascynujących i nieoczywistych historii, wiele z nich jest nieznanych nie tylko ogółowi, ale często też obecnym mieszkańcom dawnych niemieckich miejscowości i wiosek. Bardzo lubię takie grzebanie w historii i choć nie każda opowieść Falkowskiego poruszyła mnie równie mocno, a niektóre nawet wydały mi się trochę wtórne wobec wcześniejszych, to i tak bardzo się cieszę, że sięgnęłam po ten reportaż – warto było 🙂

Przeczytane: 27.05.2026
Ocena: 7/10